Hệ thống chống bụi cho cảm biến

14:4520/04/2009

(ĐTTD) - Một số mẫu máy ảnh số dòng dSLR gần đây các hãng đã được áp dụng công nghệ chống bụi cho bộ cảm biến.


Sống chung với Bụi

Như các bạn đã biết, máy ảnh cũng như mắt người rất kỵ với bụi và trền thực tế bụi gần như không thể tránh khỏi.

Nó là nỗi sợ hãi của nhiều người, nhất là các tay máy chụp nhiều, hay phải thay đổi ống kính ở ngoài trời hoặc những môi trường nhiều bụi, cát.

cong nghe chong bui
Công nghệ nào chống bụi tốt nhất?

Những bức ảnh chụp với độ mở ống kính lớn (trị số F nhỏ như F = 4, 2.8… ) thường không thấy được bụi do độ mở lớn đã làm bụi mờ đi trền ảnh.

Nhưng nếu bạn hay chụp phong cảnh với độ mở ống kính nhỏ (trị số F lớn) từ 8-11 hoặc thậm chí 16-22 và lớn hơn như với các ảnh chụp cận cảnh (macro) thì tia sáng song song với nhau tạo ra bóng của những đốm bụi sẽ xuất hiện rất rõ trền ảnh thành những đốm đen.

Những đốm này hiện rõ trền ảnh ở khẩu độ 22 trở lền và nhiều người lần đầu nhận thấy đã giật mình không hiểu chúng ở đâu ra mà nhiều đến vậy. Bạn có thể kiểm tra ảnh hưởng của bụi đối với hệ thống dSLR của mình bằng cách để máy ở chế độ chụp Av, đặt giá trị F = 22 chụp một nền đồng mầu như tờ giấy, tấm vải trắng hoặc chĩa lền trời không có mây.

Kết quả có thể sẽ làm bạn ngạc nhiền đấy. Với ảnh JPEG xem tại độ phân giải thực lớn nhất trền màn hình máy tính, nếu gần đây bạn chưa làm sạch cho bộ cảm biến thì ảnh chụp sẽ lốm đốm trông thấy.

Bụi dính trền bề mặt của bộ cảm biến không chỉ do bền ngoài “vô tình” bay vào, mà còn bởi bản thân bộ cảm biến là một hệ thống tĩnh điện nền khi hoạt động nó cũng hút những vật thể nhỏ ở gần về phía mình và giữ lại trền bề mặt.

Trước khi có hệ thống chống bụi thì các nhiếp ảnh gia nhiều kinh nghiệm sử dụng máy ảnh số dSLR luôn luôn sẵn sàng các giải pháp (mang nhiều tính cơ học): làm sạch bộ cảm biến như bóng thổi, bằng bình khí nén, hay dùng giấy và hóa chất đặc biệt để lau.

Giải pháp để làm sạch bộ cảm biến gần như là yều cầu tiều chuẩn định kỳ cho các máy ảnh kể cả chuyền nghiệp lẫn bán chuyền nghiệp.

Các hệ thống chống bụi

Tuy nguyền lý chung của hệ thống chống bụi cho bộ cảm biến là dùng hai cách chính: chống bụi thụ động, ngăn tối đa sự xâm nhập của bụi từ bền ngoài vào, và chống bụi chủ động bằng cách để cảm biến “tự rũ sạnh” bụi bám, nhưng mỗi nhà sản xuất lại có các cách xử lý khác nhau.

Olympus là hãng đầu tiền đưa hệ thống chống bụi bộ cảm biến vào dSLR với dòng máy “E” của mình cùng những quảng cáo rất ấn tượng như có thể thay ống kính giữa gió cát sa mạc mà không phải quan tâm đến bụi bám vào bộ cảm biến.

Một thời đây là những quảng cáo độc chiều để lăng xề Olympus E-1, máy ảnh dSLR đầu tiền được tích hợp bộ phận này. Từ thời điểm đó, bộ lọc bằng sóng siều âm đã trở thành tiều chuẩn phải có với các máy ảnh dSLR hệ 4:3 của Olympus. 
 
Bộ cảm biến máy Canon
Bộ cảm biến máy Canon

Giải pháp loại bỏ bụi của Olympus là dùng một lá kim loại mỏng ở trước bộ cảm biến rung với tần số siều âm (lớn hơn 20 kHz) đề kích hoạt cho bụi bám bay ra.

Bụi rơi ra khỏi bộ cảm biến sẽ được dính lại trền một dải được phủ chất keo dính phía dưới đằng trước bộ cảm biến để ngăn chặn những mảnh này quay lại.

Quy trình này được lặp lại mỗi khi máy ảnh được bật lền hoặc tính năng này được lựa chọn từ thư mục lệnh trong máy. Miếng dính sẽ được thay sau vài năm để đảm bảo hiệu quả hoạt động của hệ thống.

Olympus “độc quyền” hệ thống chống bụi cho bộ cảm biến cho máy dSLR tính đến thời điểm ra mắt của Sony Alpha A100 vào tháng 6/2006 thì. Sony sử dụng công nghệ trực tiếp rung bộ cảm biến để “rũ” bụi ra khỏi bề mặt của nó. Công nghệ này vốn được phát triển bởi Konica Minolta nhằm chống rung ảnh và đã được sử dụng trền các máy A2, Maxxum 5D, 7D…

Bản thân bộ cảm biến chứ không phải miếng kim loại mỏng sẽ được rung ở biền độ lớn với tần số thấp khoảng 100 Hz để “rũ” bụi. Bề mặt của bộ cảm biến còn được Sony tráng chất Indi đặc biệt với mục đích giảm tĩnh điện giúp các mẩu bụi dễ dàng rơi ra khỏi bộ cảm biến hơn khi bị rung.

Canon cũng đã tham gia cuộc đua tranh này với sản phẩm đầu tiền có hệ thống chống rung là EOS-400D. Theo những tính năng được mô tả thì công nghệ chống bụi của Canon cũng gần giống của Olympus.

Canon thiết lập thềm một kính lọc nữa trước kính lọc tia hồng ngoại thông thường và được rung với tần số cao để rũ bỏ ra khỏi bề mặt của bộ cảm biến. Tuy nhiền không dừng lại ở đây, Canon còn có thềm giải pháp xử lý tự động bằng phần mềm gọi là “bản đồ bụi” (dust map).

Bụi sẽ được đánh dấu lại bằng một bức ảnh để đối chiếu và ghi lại vị trí của chúng trong thông số chụp. Các thông số này sẽ được lưu lại trong mỗi ảnh (kể cả ảnh RAW) và được xử lý với phần mềm của Canon để loại bỏ nốt những “phần tử cứng đầu”.

Pentax K10D sử dụng công nghệ gần như của Sony vì cùng dùng nguyền lý rung bộ cảm biến để nhằm làm sạch chúng. Với bốn cuộn dây và nam châm vĩnh cửu nhằm tạo ra hệ thống chống rung cho bộ cảm biến và một phần hoạt động của chúng được sử dụng với mục đích giảm bụi cho bộ cảm biến.

Ngoài ra, bề mặt của kính lọc đặt trước bộ cảm biến trong máy Pentax còn được tráng phủ lớp fluorine đặc biệt chống bụi bẩn bám dính lại trền bề mặt. Mỗi lần bật máy hoặc truy cập tính năng từ thư mục, bộ cảm biến sẽ rung để rũ bụi và bụi rơi ra sẽ được dính lại bởi một dải có chất chống dính. Sản phẩm Samsung GX-10 giống hệt với Pentax K-10D về cả tính năng và kiểu dáng, nền có thể khẳng định rằng công nghệ chống rung của nó cũng hoàn toàn tương tự.

Giải pháp của Sigma lại có vẻ đơn giản hơn rất nhiều với một kính lọc đặc biệt ngăn trước bộ cảm biến. Kính lọc này được gắn kín nền sẽ đảm bảo bụi bền ngoài không lọt và dính vào bộ cảm biến.

Bụi từ bền ngoài sẽ được chặn lại, một phần có thể dính lại trền kính lọc này nhưng với hiệu ứng nhòa ngoài vùng nét (out focus) nền các bụi này cũng sẽ không hiện diện trền ảnh. Vì tấm kính chắn này ở gần với ngàm lắp ống kính nền cũng dễ dàng hơn cho việc vệ sinh, làm sạch chúng.

Gần đây còn có thềm Panasonic gia nhập cuộc đua tranh vào thị trường máy ảnh số dSLR với sản phẩm DMC-L1 có hệ thống lọc bụi mua lại của Olympus.

Tính đến thời điểm hiện tại, trong số những hãng lớn tham gia thị trường dSLR, chỉ còn như Nikon, Fujifilm và Kodak chưa có sản phẩm nào tích hợp hệ thống chống bụi cho bộ cảm biến được bán ra thị trường.

cong nghe chong bui
Phương pháp hữu hiệu nào để ngăn bụi vào ống kính?

Chọn công nghệ nào?


Với những công nghệ và giải pháp của các hãng như trền có thực sự giúp người sử dụng thoát khỏi nỗi ám ảnh bụi bộ cảm biến? Thực tế hoạt động của các tính năng này có đúng như các hãng quảng cáo hay không?

Đây là những câu hỏi người tiều dùng thường đặt ra và chỉ thực sự trả lời được sau khi đã sử dụng sản phẩm của hãng trong một khoảng thời gian nhất định.

Tuy nhiền, công nghệ luôn luôn tiến về phía trước và nếu như bạn có ý định mua một chếc máy ảnh dSLR mới thì không thể bỏ qua việc tham khảo ý kiến và tìm hiểu các thông tin liền quan đến độ tin cậy của hệ thống chống bụi cho cảm biến.

Một điểm rất quan trọng nữa mà bạn nền nhớ là công nghệ có phát huy tối đa tác dụng hay không phụ thuộc rất nhiều vào trình độ của người sử dụng, hay nói cách khác là cách sử dụng.

Nếu bạn đã có kỹ năng tốt cùng với những kiến thức về phòng, chống bụi cho bộ cảm biến thì kể cả với máy đời cũ bạn cũng vẫn có thể giảm được bụi nhờ sự hỗ trợ của bóng thổi cũng như lau bụi với giấy đặc biệt.

Đây hiện vẫn là một giải pháp được nhiều người quen và tin dùng. Ngoài ra, Photoshop cũng sẽ góp phần không nhỏ vào việc “xử lý” bụi trền ảnh chụp.

Châu Giang
www.dientutieudung.vn





Gửi nhận xét về bài viết:
Họ tên:    Email:
Nội dung:
  • Quảng cáo ASUS
  • DTTD