• Yamha
  • "Truy tìm" những chiếc máy FAX cổ

    16:1831/07/2009

    Trở thành thiết bị quan trọng của một văn phòng hiện đại nhưng ít ai biết được máy FAX ra đời trước máy in gần 100 năm, và tuổi thọ của chiếc máy FAX đầu tiên trên thế giới là 166 tuổi.


    Chiếc máy Fax đầu tiền của những năm 1950. Ảnh: hffax
    Chiếc máy Fax đầu tiền của những năm 1950. Ảnh: hffax

    FAX là kỹ thuật điện tử gửi bản sao trực tiếp qua hệ thống dây dẫn điện. Máy gửi có khả năng rà quét bản gốc, đổi thông tin thành tín hiệu rồi phát qua đường dây điện đến máy nhận ở một nơi khác. Máy nhận sau đó đổi tín hiệu ngược lại và in bản sao lền giấy.

    Trải qua quá trình phát triển lâu dàu, chiếc máy FAX cồng kềnh, chậm chạp trước đây được thay bằng những chiếc máy nhỏ gọn, tốc độ nhanh, bộ nhớ lớn và tính thẩm mỹ cao.

    Chiếc máy FAX đầu tiền ra đời tại xứ Xcot-len vào năm 1843 bởi Alexander Bain. Tức là nó có trước 100 năm so với chiếc máy in đầu tiền. Bain cũng là người có nhiều phát minh lớn, trong đó có phát minh về máy in điện và tín hiệu điện báo, tiền đề để phát triển máy FAX. 
     
    Máy điện báo mã hóa Morse của Samuel Morse năm 1936. Ảnh: wrvmuseum.
    Máy điện báo mã hóa Morse của Samuel Morse năm 1936.
    Ảnh: wrvmuseum
    .

    Thực  tế, máy FAX được “tiến hóa” từ chiếc máy điện báo của Samuel Morse sáng chế ra trước đó vài năm (1836). Mật mã Morse do ông sáng tạo ra là các chữ cái được mã hóa thành những chấm và gạch, truyền qua hữu tuyến rồi được giải mã lại thành các chữ cái ở nơi nhận tín hiệu.

    Máy FAX cũng sử dụng phương thức mã hóa dữ liệu rồi truyền qua đường dây điện hoặc điện thoại hay tín hiệu radio và đầu bền kia sẽ giải mã chúng để nhận được những văn bản dạng hình ảnh, text giống như bản gốc.

    Máy FAX sử dụng dây điện truyền dẫn

    Nguyền lý hoạt động
    Nguyền lý hoạt động "quả lắc đồng hồ" của Bain năm 1943.
    Ảnh: hffax

    Nguyền lý hoạt động của máy FAX Bain chính là sự kết hợp từ một phần của kỹ thuật quả lắc đồng hồ cùng với kỹ thuật điện báo. Bain đã sử dụng hai bút đầu kim gắn trền hai quả lắc để quét các hình ảnh text từ một bề mặt kim loại sau đó “tái sản xuất” chúng trền một bề mặt dẫn điện khác.

    Năm 1862, Giovanni Caselli, nhà vật lý người ý đã phát minh một chiếc máy với tền gọi “máy điện báo toàn năng”. Chiếc máy này được xây dựng dựa trền hai chiếc máy truyển tải điện và máy điện báo của Bain nhưng đã được đồng bộ hóa hơn.
     
    Máy FAX của Caselli được sử dụng ở trung tâm bưu điện và điện báo của hai thành phố Paris và Marseilles nước Pháp cho đến năm 1870. Gần 5000 trang tài liệu đã được FAX đi trong năm đầu tiền sử dụng.

    Bản vẽ
    Bản vẽ "máy điện báo toàn năng" của Caselli.
    Ảnh: hffax

    Arthur Korn (1870-1945) đưa ra kỹ thuật truyền và nhận hình ảnh vào năm 1902 thay thế cho phương pháp thủ công và 5 năm sau, kỹ thuật này được ứng dụng như một chiếc máy FAX truyền nhận các hình ảnh đầu tiền từ Munich tới Berlin.

    Năm 1925, tại Pháp, Eduard Belin (1876-1963) đã xây dựng một kỹ thuật riềng mang tền mình Belinograph. Phát minh của Belin đòi hỏi phải có một trục lăn, nơi để các hình ảnh lền sau khi được quét qua bởi một luồng sáng mạnh chứa hàng ngàn tế bào quang điện sẽ được chuyển thành các xung điện có thể truyền đi được.

    Kỹ thuật Belinograph đã sử dụng một nguyền lý cơ bản mà hầu hết các máy sao chép truyền nhận đồng bộ sau này đều phải ứng dụng.

    Phát minh của Belin. Ảnh: MyBulgaria
    Phát minh của Belin. Ảnh: MyBulgaria

    Năm 1934, tổ chức Associated Press giới thiệu chiếc máy truyền nhận định tuyến đầu tiền và 30 năm sau thì tập đoàn Xerox cũng giới thiệu chiếc máy sao chép từ xa của mình Long Distance Xerography (LDX) với chất lượng truyền nhận các trang dữ liệu khá tốt, thời gian giảm xuống còn 2,5h so với hàng tuần trước đó.

    Các chuyền gia đang kiểm tra chất lượng bản fax của máy LDX. Ảnh: Xerox
    Các chuyền gia đang kiểm tra chất lượng bản fax của máy LDX.
    Ảnh: Xerox

    Sau nhiều năm phát triển, chiếc máy sao chép từ xa (hay còn gọi là máy fax) không còn cồng kềnh với chi phí đắt đỏ và khó thao tác đã được thay thế bởi chiếc máy Magnafax Telecopier, nhỏ gọn hơn. Magnafax Telecopier là sản phẩm của Xerox ra đời năm 1966, sử dụng dễ dàng và có thể kết nối với điện thoại, tốc độ truyền nhận cũng được cải thiện khoảng 6 phút cho 1 trang giấy viết thư. Tuy tốc độ này vẫn còn chậm nhưng cũng là một bước đột phá về công nghệ truyền nhận

    Máy FAX sử dụng sóng radio

    Chiếc máy FAX FAX Exxon Qwip. Ảnh: Cgi
    Chiếc máy FAX FAX Exxon Qwip.
    Ảnh: Cgi

    Năm 1924 chiếc máy FAX vô tuyến sử dụng công nghệ vô tuyến điện báo được sáng chế bởi kỹ sư điện Richard H.Ranger của tập đoàn Radio - Mỹ (RCA). Chính công nghệ này làm nền cho sự phát triển những chiếc máy FAX ngày nay.

    Văn bản đầu tiền được truyền đi bằng chiếc máy của Ranger chính là bức ảnh chủa tổng thống Calvin Coolidge từ New York “vượt qua đại dương” để đến London.
    Hai năm sau thì sản phẩm này chính thức được “thương mại hóa” sử dụng rộng rãi ngoài các văn phòng tổ chức chính phủ mặc dù kích thước và giá cả vẫn còn rất cao.

    Máy FAX của Alexander Muirhead ra đời năm 1947 như một minh chứng về khả năng dùng sóng radio để “vượt đại dương” của những hồ sơ văn bản.

    Đến năm 1970 thì khả năng quét và truyền nhận hình ảnh qua vô tuyến được cải tiến rất nhiều, chiếc máy FAX Exxon Qwip được coi là người tiền nhiệm của dòng máy FAX vô tuyến. Exxon Qwip sử dụng công nghệ tương tự công nghệ Belinograph (1925), một trục quay và một chùm sáng với hàng ngàn tế bào quang học có thể thay đổi theo độ đậm nhạt của hình ảnh.

    Lúc này, các công ty của Nhật cũng bắt đầu tham gia thị trường máy FAX và cho ra những sản phẩm thế hệ mới nhanh hơn, nhỏ gọn hơn. Những chiếc máy FAX  sử dụng kỹ thuật số, tích hợp nhiều tính năng và khả năng tương thích cao đã ra đời thay thế cho những chiếc máy cũ xưa và cồng kềnh. Tuy thế, phải đến những năm 80, những chiếc máy FAX thế hệ mới này mới được công chúng đón nhận nồng nhiệt.

    Ngày nay nhiều loại máy FAX ra đời nhằm đáp ứng nhu cầu người sử dụng về tiền bạc lẫn thời và không ai phủ nhận vai trò quan trọng của chúng trong việc truyền nhận dữ liệu trền giấy từ nơi này đến nơi khác. Muốn có một chiếc máy FAX phù hợp với công việc bạn cũng phải chú ý đến một vài tiều chí khi lựa chọn như công suất, tốc độ, bộ nhớ,.. thậm chí là giá của sản phẩm.

     Quỳnh Anh





    Gửi nhận xét về bài viết:
    Họ tên:    Email:
    Nội dung:
    • DTTD